Nasiona chia

Nasiona chiaJu? Aztekowie w czasach prekolumbijskich korzystali z dobroczynnego dzia?ania nasion chia. Owalne ziarna wytwarzane s? przez pochodz?c? z Gwatemali i Meksyku ro?lin?, nazywan? po ?acinie Salvia hispanica. Nietrudno domy?le? si?, ?e po polsku oznacza to po prostu "sza?wia hiszpa?ska".

Nasiona chia swoj? nazw? wzi??y od azteckiego s?owa chian, oznaczaj?cego "oleisty" - istotnie z ziaren mo?na pozyskiwa? oko?o 25-30% oleju bogatego w cenne kwasy t?uszczowe. Co jednak sprawia?o, ?e staro?ytni Indianie tak ch?tnie uprawiali t? niezwyk?? ro?lin?, a nawet u?ywali jej ziaren do op?acania podatków wobec swoich kap?anów i rz?dz?cych?

Wszystko wyja?ni si? je?eli zrozumiemy jak cennym ?ród?em warto?ciowych substancji od?ywczy s? nasiona sza?wii hiszpa?skiej. Przede wszystkim znajdziemy w niej znacznie wi?cej kwasów omega-3 ni? w mi?sie ryb, które przecie? uznawane s? powszechnie za najlepsze ich ?ród?o. Po drugie, nasiona chia w swoim sk?adzie zawieraj? wi?cej wapnia ni? mleko oraz ?elaza ni? szpinak. Znajdziemy w nich tak?e ogromn? ilo?? pe?nowarto?ciowego bia?ka, mnóstwo b?onnika, a tak?e potas, magnez i fosfor - a to dopiero pocz?tek d?ugiej listy, która sprawia, ?e popularno?? nasion chia stale ro?nie w Europie.

Najbardziej interesuj?ce wydaj? si? w tym wypadku s?ynne kwasy omega-3, które stanowi? prawdziw? "od?ywk? dla mózgu". Dzi?ki nim mo?emy znacz?co poprawi? prac? neuronów i zapobiec wyst?powaniu bardzo niebezpiecznych chorób - m. in. budz?cej groz? w?ród starszych osób chorobie Alzheimera. To tak?e niezwykle warto?ciowa substancja dla m?odych ludzi, którzy w tracie swojej szkolnej i akademickiej nauki z pewno?ci? doceni? popraw? koncentracji i pami?ci. Uk?ad nerwowy du?o zawdzi?cza kwasom t?uszczowym, a w stresuj?cych czasach XXI wieku warto przyjmowa? go w sporych ilo?ciach, tak?e z tego powody, ?e jego dzia?anie pozwala ukoi? nerwy i z?agodzi? objawy depresji. Nasiona chia powinny sta? si? te? cz??ci? diety kobiet ci??arnych - kwasy omega-3 wspomog? zdrowie i odporno?? przysz?ej mamy oraz rozwijaj?cego si? dziecka. Jednak to nie jedyne powody by zainteresowa? si? bli?ej niezwyk?ymi nasionami chia. Dzi?ki du?ej zawarto?ci b?onnika to wspania?y sposób na to by pomóc nie tylko swojemu mózgowi, ale tak?e jelitom. 100 gram nasion sza?wii hiszpa?skiej pokrywa ca?odzienne zapotrzebowanie na w?ókna pokarmowe. Nawet niewielka dawka pozwoli wi?c skutecznie poprawi? prac? uk?adu pokarmowego oraz wspomóc rozwój jelitowej flory bakteryjnej. Badania jasno pokazuj?, ?e spo?ywanie nasion chia dzia?a profilaktycznie i znacz?co redukuje mo?liwo?? powstania bardzo niebezpiecznego raka jelita grubego. B?onnik doceni? te? panie pragn?ce zrzuci? kilka zb?dnych kilogramów. Nasiona chia w uk?adzie pokarmowym zwi?kszaj? swoj? obj?to?? i dzi?ki temu zapewniaj? poczucie syto?ci - a to jedna z lepszych metod na to, aby ograniczy? nieco ilo?? spo?ywanego jedzenia i unikn?? zgubnego w skutkach podjadania mi?dzy posi?kami.

Tymi niesamowitymi ziarnami powinni zainteresowa? si? tak?e weganie i wegetarianie. Bol?czk? diet bezmi?snych zawsze by?a konieczno?? poszukiwania ?róde? pe?nowarto?ciowego bia?ka ze ?róde? ro?linnych, co nie jest spraw? prost?. Ro?liny zwykle do?? ubogo obdarzaj? nas tym bardzo potrzebnym sk?adnikiem pokarmowym, ale na szcz??cie jest kilka takich, które dla wegetarian s? pod tym wzgl?dem niezast?pione. W?a?nie nasiona chia to jeden z takich przyjaznych weganom produktów - 100 gram ziaren zawiera niemal 17 gram czystego bia?ka. I to nie byle jakiego - to pe?nowarto?ciowe bia?ko zawieraj?ce a? 91 ze 100 aminokwasów Prawdopodobnie nie da znale?? si? lepszego bia?ka ro?linnego ni? to, które pochodzi z nasion chia. Ten fakt docenili równie? sportowcy, bywalcy si?owni i kultury?ci i stosuj? ten niezwyk?y produkt jako warto?ciowe uzupe?nienie sportowej diety oraz jako ?ród?o energii do ?wicze?.

Nasiona sza?wii hiszpa?skiej warto je?? tak?e po to, aby zabezpieczy? si? przed inn? grup? chorób cywilizacyjnych - schorzeniami zwi?zanymi z uk?adem krwiono?nym i sercem. Pod tym wzgl?dem nasiona chia równie? maj? wszystko, czego potrzebuje ludzki organizm. Jednymi z g?ównych sk?adników pozytywnie wp?ywaj?cych na prac? serca s? pierwiastki takie jak sód, wap?, magnez i potas. Ka?dy kto obawia si? choroby wie?cowej lub mia?d?ycy, powinien uwa?niej przyjrze? si? w?a?ciwo?ciom nasion chia, gdy? niezwyk?e po??czenie wspomnianych ju? kwasów omega-3 oraz b?onnika stanowi niezwykle siln? zapor? dla cholesterolu LDL (zwanego czasami "z?ym cholesterolem"), przyczyniaj?c si? jednocze?nie do podwy?szania poziomu "dobrego" cholesterolu HDL. To tak?e wyj?tkowo silny ?rodek zmniejszaj?cy ryzyko wyst?pienia zawa?u serca lub udaru mózgu.

Jest jeszcze jedna grupa, która bardzo docenia i coraz cz??ciej si?ga po nasiona chia - to diabetycy. Badania prowadzone w brytyjskich instytutach badaj?cych wp?yw ?ywienia na zdrowie, dowodz?, ?e dieta wspomagana nasionami chia ma bardzo pozytywny wp?yw na kondycj? cukrzyków. Przyjmowanie ziarna sza?wii hiszpa?skiej pozwala?o zmniejszy? zawarto?? t?uszczu oraz cholesterolu we krwi, jednocze?nie normalizuj?c odporno?? organizmu na insulin?. Do tej pory g?ównym pokarmem polecanym diabetykom by?y otr?by i produkty pe?noziarniste, jednak niepozorne ziarenka chia mog? z powodzeniem je zast?pi?.

Warto pami?ta?, ?e nasiona chia warto spo?ywa? regularnie, ale dbaj?c o prawid?owe dawkowanie tego niezwyk?ego produktu. Przy uzupe?nianiu swojej diety tym produktem, nie powinni?my nigdy przekracza? ok. 15 gramów dziennie. Tak bogate w sk?adniki pokarmowe ziarna nie musz? by? przyjmowane w ogromnych ilo?ciach by skutecznie dzia?a?. A stare przys?owie mówi, ?e co za du?o, to niezdrowo - dlatego trzy ?y?eczki nasion chia dziennie to maksimum. Nasiona idealnie nadadz? si? jako dodatek do jogurtów, p?atków ?niadaniowych, musli, sa?atek lub wypieków. Niektórzy wol? tak?e - na mod?? mieszka?ców Meksyku - pi? nasiona chia w postaci orze?wiaj?cego napoju z niegazowanej wody, soku z cytryny i dwóch ?y?eczek ziaren sza?wii hiszpa?skiej.